Architektura odwoÅ‚ujÄ…ca siÄ™ do duchowoÅ›ci niesie za sobÄ… ogromne znaczenia (Venderber i Moore, 1977 za: Al. – Zoabi, 2004) i konieczne jest Å›wiadome ksztaÅ‚towanie jej przekazu. Powstaje pytanie o jej rolÄ™ w miejscu, które jest wÅ‚aÅ›ciwie obszarem duchowym, które byÅ‚o miejscem walki o wielkie wartoÅ›ci i dla wielu ludzi jest miejscem uÅ›wiÄ™conym. Jest to pytanie nie tylko o tworzenie miejsc pamiÄ™ci, ale również rolÄ™ architektury w nawiÄ…zywaniu dialogu miÄ™dzy teraźniejszoÅ›ciÄ… i przeszÅ‚oÅ›ciÄ… miejsca, pomiÄ™dzy jego duchowym (sacrum) i codziennym (profanum) wymiarem, które siÄ™ nakÅ‚adajÄ… na siebie w warstwie fizycznej i znaczeniowej oraz o ksztaÅ‚towanie tego wspóÅ‚istnienia. Zgodnie z zaÅ‚ożeniami psychologii Å›rodowiskowej każda zmiana przestrzenna wymaga zrozumienia tego, co w danym miejscu byÅ‚o, jego znaczenia, wiÄ™zi istniejÄ…cych w tym miejscu, emocji towarzyszÄ…cych przebywaniu w danej przestrzeni; i Å›wiadomoÅ›ci, że ksztaÅ‚towanie relacji czÅ‚owieka z miejscem odbywa siÄ™ miÄ™dzy innymi poprzez architekturÄ™. Miejsca naznaczone tragicznymi wydarzeniami sÄ… szczególne wrażliwe na zmiany, ma konsekwencje dla funkcjonowania i tożsamoÅ›ci miejsca, emocji, jakie wzbudza i sposobu jego doÅ›wiadczania. Wydaje siÄ™, że w procesie budowania duchowego miejsca na obszarach o podobnej jak Muranów historii warto wykorzystać bogactwo wartoÅ›ci i znaczeÅ„ duchowych miejsca na wszystkich poziomach uniwersalnym, lokalnym, i indywidualnym (Bodnar, 1992 za: Osborne i Brian, 2001) OdwoÅ‚ać siÄ™ zarówno do uniwersalnych oraz lokalnych wartoÅ›ci i na bazie zastanej tożsamoÅ›ci miejsca Å›wiadomie nadawać nowe znaczenie. W przestrzeni Muranowa szczególnie istotne jest równoważenie życia i transcendencji, emocji pozytywnych i negatywnych w stosunku do miejsca. W stosunku do tego miejsca mieszkaÅ„cy odczuwajÄ… lÄ™k, onieÅ›mielenie, poczucie winy, być może rolÄ… architektury jest, wiÄ™c nadanie miejscom duchowym również pozytywnego wymiaru, odwoÅ‚ania siÄ™ do wydarzeÅ„, które wyzwalajÄ… pozytywne emocje. Niemniej ważne jest wskazanie granicy i relacji miÄ™dzy sacrum i profanum, uksztaÅ‚towanie przestrzeni fizycznej tak by wyraźnie okreÅ›lić granice sacrum i styku sacrum z profanum, dać mieszkaÅ„com możliwość wyjÅ›cia z „miejsca pamiÄ™ci”. Jednoczesne istotne jest zadbanie o poczucie bycia u siebie mieszkaÅ„ców i ludzi, którzy odwiedzajÄ… Muranów ze wzglÄ™du na przeszÅ‚e wydarzenia. Warto zwrócić uwagÄ™ na potrzebÄ™ odniesieÅ„ do tego, co autentyczne, w tej przestrzeni wybudowanej na gruzach przeszÅ‚oÅ›ci. Åšlady i pozostaÅ‚oÅ›ci czy też sama Å›wiadomość istnienia podziemnych ruin jest źródÅ‚em silnych emocji i przeżyć duchowych, do których warto siÄ™ odwoÅ‚ać. I wreszcie istnieje potrzeba stworzenia mostu nad przerwanÄ… historiÄ…, przywoÅ‚ywania, poprzez dziaÅ‚ania w przestrzeni, pozytywnie kojarzonej historii przedwojennej, miejsc dajÄ…cych poczucie sensu trwania, ciÄ…gÅ‚oÅ›ci i zwiÄ…zku z ludźmi, we wspólnocie życia w tym samym miejscu (Manzo, 2005).